Tutuklular Nerede Kalır?
İzmir’de yaşıyorum, 25 yaşındayım ve hayatın her anında biraz espri yapmak gibi bir alışkanlığım var. Ama içimde de derin bir düşünce gücü var, öyle böyle değil! Tam bir “komik ama fazla düşünen adam” tipiyim. Geçen gün, sıradan bir sohbet sırasında bir arkadaşım bana “Tutuklular nerede kalır?” diye sordu. Benim de içimden bir “Hadi bakalım, bu soruya esprili bir cevap mı verirsem yoksa ciddi ciddi düşünüp mi yazıya dökerim?” diye geçirdim.
Ve işte böylece, düşündüm, taşındım ve size tutukluların nerede kaldığıyla ilgili biraz eğlenceli, biraz düşündürücü bir yazı yazmaya karar verdim. Hem derin bir bilgi hem de eğlenceli anekdotlarla dolu bu yazı bakalım sizlere nasıl gelecek!
Tutuklular Nerede Kalır? – Başlayalım!
Hadi gelin, önce hepimizin kafasında bir an için tutukluluk kavramını canlandıralım:
Gözlüklerimizi takıp ciddi bir ifadeyle düşündük. “Tutuklular nerede kalır?” sorusu, aslında ilk başta öyle basit bir soru gibi gelebilir. Ama eğer biraz daha derinlemesine bakarsanız, gerçekten de hayatın her yönüyle bağlantılı bir soru olduğunu fark edersiniz.
İçimden bir ses “Arkadaşlar, tutukluların nerede kaldığı aslında bizim toplum olarak nerede durduğumuzu gösteren çok önemli bir soru!” diyor ama içimden başka bir ses de “Eyvah! Şimdi de bana felsefi bir yazı yazdıracaklar” diyor. Bu içsel çekişmelerin sonu gelmiyor. Ama işte, eğlenceli bir yazı yazmayı hedefliyordum, o yüzden şunu kabul ediyorum: “Evet, tutuklular bazen hepimizin kafasında bir espri unsuru olabilir!”
Ama, hadi gerçekçi olalım. Tutuklular nerede kalır? sorusunun cevabı çok basit değil. Yani, evet, Türkiye’de bir cezaevi sistemi var ve tutuklular da çoğunlukla burada kalıyorlar. Peki, cezaevleri nasıl bir yer? Hadi biraz da ciddileşelim.
Cezaevleri: Oldukça Ciddi, Ama Yine de Mizah Durmaz
Türkiye’de tutuklular, tabii ki cezaevlerinde kalır. Cezaevlerinin içinde geçen hayat, tabii ki genel olarak çok eğlenceli değildir. Düşünsenize, sürekli aynı duvarlara bakarak, yemeklerin genelde lezzetsiz olduğu bir ortamda yaşamak… Hangi bir insan buna güler ki? Hadi bunu biraz daha komikleştirelim.
Bir arkadaşım, cezaevindeki yemekleri şöyle tarif etmişti: “Çorba var, ama başka bir şey var mı dersen, o çorba da bir garip. Tadına bakınca, ‘Hımm, bu ne? Çorba mı, çimen mi?’ dedim! Sonra dedim ki, zaten başka ne olabilir ki!”
Evet, cezaevindeki yemekler genelde biraz “tartışmalı” olabilir. Ama aslında orada yaşamanın çok kolay bir şey olmadığını kimse inkâr edemez. Ve işin içinde ciddiyet olduğu kadar, garip bir mizah da var. Yani, bakın, bir insanın hayatını değiştirmenin ne kadar ciddi bir şey olduğunu kabul ediyorum, ama bazen bir tutuklunun da günlerini biraz daha eğlenceli hale getirmeye çalışması gerekebilir, değil mi?
Peki, tutuklular cezaevlerinde yalnızca yemekle mi idare eder? Tabii ki hayır! Cezaevindeki hayat çok daha fazla dinamizm içeriyor: sosyal ilişkiler, spor yapma olanakları, eğitim vs. Hatta bazı cezaevlerinde, çeşitli sanat atölyeleri bile bulunabiliyor. Hatta, bazı mahkumlar boş zamanlarında resim yapıyor, yazı yazıyor ya da şarkılar besteliyor! Sanki cezaevinde bir sanat galerisindeymiş gibi!
“Bütün bunlar güzel ama… eğlenceli değil” diyen bir arkadaşım olabilir, haklısınız! Ancak işte tutukluların hayatında mizahın ne kadar önemli olduğunu anlamak gerekiyor. Aslında cezaevindeki bazı anekdotlar, insanın zorlayıcı koşullara karşı nasıl bir adaptasyon geliştirdiğini gösteriyor.
Şimdi Sıra Dışarıda! “Biz Nerede Kalırız?”
Tabii ki, burada tutukluların kaldığı yerin durumundan bahsettik ama peki ya biz? Normalde günlük hayatımızda kısıtlamalarla karşı karşıya kalmayan, her türlü özgürlüğe sahip olan bizler nerede kalıyoruz?
Bunu düşündüm de, şu an İzmir’de bir ofiste çalışıyorum ve mesai saatleri geçtikçe, bazen ofisin içinde adeta bir tutukluyum gibi hissediyorum. Yani, gerçek anlamda hapis olmasam da, ofis masamda bilgisayarımın karşısında saatlerce sıkıcı işler yaparak zaman öldürüyorum. Hani, bazen düşünmeden “Aman, tutuklular cezaevlerinde kalsalar da ben burada ofiste ne yapıyorum?” diye geçirdiğim anlar oluyor.
Bir gün, ofisteki arkadaşım Erdal’a “Biliyor musun, bazen bu bilgisayar ekranı bana cezaevindeki demir parmaklıkları gibi geliyor” dedim. Erdal biraz şaşkın baksa da, “Buna katılıyorum” dedi. “Bazen kendimi özgür hissetmiyorum. Hani, acaba bir cezaevindeki tutuklular ekran karşısında daha çok mı rahat?”
Bunlar tabii ki şaka ama bazen, işin mizahi kısmına bakmak gerektiğini düşünüyorum. Çünkü hayatın ne kadar zorlayıcı, tekdüze ve bazen sıkıcı olduğunu kabul etmek gerek. O yüzden, bu tip esprili bakış açıları hayatı biraz daha eğlenceli kılabilir.
Tutuklular Nerede Kalır? – Özetle Bir Mizah Dolu Sonuç
Şahsen, tutukluların hayatını mizahi açıdan yorumlamak her zaman daha eğlenceli olmuştur. Hem Türkiye’de hem de dünyada, cezaevlerinin her biri farklı ama bir o kadar da benzer özellikler taşır. Sonuçta, insanlar her ne kadar içinde bulundukları ortamdan şikayet etseler de, bir şekilde her koşulda mizah bulur ve yaşamaya çalışırlar.
Hadi, bir de son olarak, tutukluların kalacağı yerin dışındaki hayatımızla karşılaştıralım. Bazı günler, ofiste, okulda, evde… kısacası hayatın her anında biraz sıkışmış hissettiğimiz anlar oluyor. Ama unutmayın, bazen rahatlamak için ihtiyacımız olan şey, sadece biraz mizah.
Bunları düşününce, belki de hepimiz zaman zaman tutuklular gibi sıkışmış hissediyoruz. Ama ne olursa olsun, içimizdeki mizahı kaybetmemeliyiz. Yani, günün sonunda, tutuklular nerede kalır? sorusunun cevabı basit: “Herhangi bir yer olabilir, ama biz asıl ruhumuzu ve özgürlüğümüzü kaybetmemeliyiz!”